توانستند كشتيهاى عظيم اسپانيائى را كه به مغلوب نشدنى شهرت يافته بودند درهم شكنند . وقتى كشتيهاى كوه پيكر ( آرمادا ) از بين رفت و امنيت به درياها بازگشت ، بازرگانان انگليسى از اليزابت اول ملكه انگلستان خواستند تا در مورد تجارت با هند به تجّار اجازه داده شود . اليزابت پيشنهاد ايشان را پذيرفت و چنين شد كه در 31 دسامبر 1600 ميلادى ( برابر با 29 جمادى الثانى سال 1009 هجرى قمرى ) بنا بر فرمان ملكه اليزابت اول شركتى براى تجارت با هندوستان به نام « شركت بازرگانان لندن كه با هند شرقى تجارت مىكنند » تأسيس شد و همين شركت است كه بعد « شركت هند شرقى انگليسى » نام گرفت و سرانجام كارش از تجارت به سياست كشيد و اندك اندك سراسر هند را به تدبير و تزوير و احيانا به پول و شمشير تصرف كرد و در حدود چهار قرن سياست شوم استعمارى خود را بر مردم ناتوان هند تحميل نمود و براى حفظ هندوستان از آسيب حادثه جويان سياسى و نظامى ، ملل و دول اطراف هندوستان را يا از طريق توسعهء فساد و رشوه خوارى يا از راه زور و كشتار ضعيف و زبون ساخت و از هيچگونه نامردى خوددارى نكرد چنان كه كشور عزيز ما را در روزگار فتحعلى شاه چون بره‌اى دست و پا بسته در برابر گرگى خونخوار چون امپراطور روس انداخت و زمينه را چنان ماهرانه و ناجوانمردانه آماده كرد كه ايران به اضطرار و اكراه مجبور به قبول عهدنامه شوم گلستان و تركمانچاى شد و بعدها هم عهدنامه‌هاى ديگر و ديگر . نخستين بازرگان انگليسى كه از طريق اوقيانوس هند به قصد تجارت به شبه قارهء هند درآمد جيمز لانكاستر بود كه در سال 1601 به كشتى نشست و رو به هند نهاد و دو سال بعد با محمولاتى گرانبها من جمله يك ميليون پوند ( 500 تن ) فلفل به انگلستان بازگشت . اما نخستين تاجر انگليسى كه عمال شركت هند شرقى را به تجارت با ايران تشويق كرد جوانى بود به نام ريچارد استيل . وى كه در آرزوى جمع ثروت و كسب شهرت در 1613 / 1022 به هند آمده بود ، از طرف تجار انگليسى مأمور عزيمت به ايران شد . موضوع اين بود كه بازرگانان انگليسى ، شايد به علت تازه كارى و ناآزمودگى و عدم توجه به احساسات مردم و ناسازگارى آب و هوا مقدار زيادى ماهوت به هند برده بودند و كسى آنها را نخريده بود . جنس به اصطلاح بازاريان « باد كرده بود » و لازم بود بازارى ديگر بيابند تا شايد بتوانند « بنجل » خود را